Facebook

YT

Twitter

Instagram

Teatr Polski we Wrocławiu, dyrektor Cezary Morawski

Marcin Jacoby, współpraca Anna Legierska

Za co Chińczycy cenią polski teatr?

Przedstawienie:
WYCINKA HOLZFÄLLEN
Źródło:
culture.pl
Data publikacji:
2016-02-03

O polskiej ofensywie kulturalnej w Chinach rozmawiają Marcin Jacoby i Qian Cheng, dyrektor Teatru Wielkiego w Tianjinie

 

Marcin Jacoby: Od kilku lat nazwiska polskich reżyserów regularnie pojawiają się w repertuarze Teatru Wielkiego w Tianjinie, którego jest Pan dyrektorem. Skąd to zainteresowanie polskim teatrem?

Qian Cheng: Polska kultura ma bardzo ważną pozycję na świecie, szczególnie w dziedzinie teatru, opery i tańca współczesnego. Ale Chińczycy o tym nie wiedzą. Kiedyś rozmawiałem ze znanym chińskim reżyserem teatralnym i wspólnie zastanawialiśmy się, skąd bierze się ta siła polskiego teatru. Sporo ciekawych rzeczy dzieje się przecież w Ameryce Południowej, ale nie ma dla nas nic ciekawszego od tego, co można zobaczyć na polskich scenach. Dla mnie to naturalne. Najważniejsza jest jakość, którą dostrzegłem właśnie tu, w polskim teatrze. Swój udział ma także Instytut Adama Mickiewicza i wasz Projekt Azja. Rzadko spotyka się instytucje, które z takim zaangażowaniem wspierają i promują kulturę.

Jeśli chodzi o doświadczenia historyczne, losy inteligencji polskiej, zauważam sporo podobieństw między tym, co się dzieje w Polsce i w Chinach. Może dlatego łatwiej o porozumienie między nami. Gdy zaczęliśmy współpracę – od pokazów opery Madame Curie Elżbiety Sikory i dwóch spektakli Krystiana Lupy: Persony. Marilyn i Wycinki – otworzyły się dla mnie bramy do arcyciekawego świata, który do tej pory był mi zupełnie nieznany, niedostępny. Słyszałem oczywiście o Fryderyku Chopinie, ale o samej Polsce wiedziałem niewiele. Przyjechałem tu, dowiedziałem się więcej o historii i odkryłem niezwykle bogatą kulturę. Myślę, że chińska publiczność to zainteresowanie podziela.

Wycinka, o której Pan wspomina, to spektakl o kompromitacji europejskich elit intelektualnych. To ciekawy temat z punktu widzenia chińskiej widowni?

– Kiedy Lupa prezentował Wycinkę w Pekinie, pewien bardzo znany spiker chińskiej telewizji powiedział, że gdyby w ciągu tych dwóch dni w naszym teatrze zdetonowano bombę, to skończyłby się cały świat chińskiej kultury, bo wszyscy najważniejsi ludzie byli na widowni. Wszyscy ci, których Krystian Lupa i Thomas Bernhard atakują w Wycince, oglądali sztukę i pokornie słuchali oskarżenia precyzyjnie wymierzonego w chiński świat kultury. Nie było dotąd celniejszego strzału w chińskie elity! Bardzo inspirujące było przypatrywanie się tej przenikliwej analizie historii w wykonaniu aktorów wrocławskiego Teatru Polskiego, bo Wycinka to wiwisekcja pejzażu intelektualnego tej części Europy. U nas nigdy czegoś takiego nie było! Sam Lupa przyznał też, że Persona i Wycinka otworzyły bogatszą dyskusję w chińskim środowisku intelektualnym niż w polskim.

W tym roku Teatr Wielki w Tianjinie przygotowuje polską ofensywę kulturalną, która potrwa od kwietnia do grudnia. Jakie polskie spektakle zobaczy jeszcze chińska publiczność?

– Chciałbym zaprosić Plac Bohaterów Lupy, (A)pollonię Warlikowskiego, Męczenników Jarzyny, Kryjówkę Passiniego, operę Pasażerka Weinberga. Myślę o Akropolis Twarkowskiego oraz kilku innych produkcjach i koncertach Sinfonii Varsovii z Krzysztofem Pendereckim. Chcemy namalować przed publicznością cały pejzaż. Do tak dużej prezentacji polskiej kultury w Chinach doprowadził oddolny ruch i zainteresowanie. To unikalna rzecz, nad którą właśnie intensywnie pracujemy, i jednocześnie nasza odpowiedź na potrzeby chińskiej elity intelektualnej, która ma coraz większą ciekawość polskiej kultury.

Jak zaczęła się Pańska fascynacja teatrem?

– Jako nastolatek pracowałam w fabryce w południowych Chinach przy obróbce metalu. Stąd pochodzi i tam mieszka moja rodzina. Potem studiowałem na wydziale malarstwa portretowego Akademii Sztuk Pięknych w Tianjinie, pamięć z uniwersyteckich czasów odświeżył mi zresztą odnaleziony niedawno stary zeszyt z rysunkami sprzed 30 lat. Uczyłem w szkole pedagogicznej, prowadziłem lekcje słuchania muzyki symfonicznej, aż w końcu dzięki znanemu dyrygentowi Li Delunowi dostałem pracę w Beijing Concert Hall. Właśnie zwolnił się etat dyrektora Filharmonii Pekińskiej, który przygotował tam niepoprawną politycznie wystawę o buddyzmie tybetańskim.

Partia miała program wspierania kultury, ale w praktyce niewiele udawało się zrobić. Otwierały się nowe kawiarnie, restauracje, ale nikt nie inwestował w kulturę. Chciałem to zmienić.

Jak?

– Zanim zostałem szefem sali koncertowej, dawała ona około 60 koncertów rocznie. Pod koniec lat 90., kiedy rząd wprowadził dwa dni wolne od pracy, już 510! Przy jednej sali i jednej scenie! Graliśmy koncerty popołudniami i wieczorami, organizowaliśmy otwarte dni klasyczne, a bilety, także te stojące, sprzedawały się świetnie! I wtedy przyszła nowa kadra, a wraz z nią nowe problemy i pomysły na zarządzenie salą koncertową. To był czas trudnych rozmów, sytuacja pogarszała się każdego dnia. W międzyczasie zostałem dyrektorem Sali Koncertowej Zakazanego Miasta w Pekinie oraz Teatru Wielkiego Centrum Kultury i Sztuki w Nankinie. Zostałem też wiceszefem Chińskiej Orkiestry Narodowej. Niestety, moje umiejętności menedżerskie okazały się, jak widać, niewystarczające i po półtora roku kierowania orkiestrą zostałem aresztowany i osadzony w więzieniu na 5 lat. To była głośna, szeroko komentowana w świecie kultury sprawa.

Kiedy wyszedłem z aresztu w 2006 roku, nie było już dla mnie miejsca w Pekinie. Wróciłem więc do Tianjinu i tam od podstaw zacząłem organizować wydarzenia kulturalne w dziedzinie teatru, muzyki, opery. Chiny zaczęły się zmieniać, każde miasto miało swoje kulturalne aspiracje, chciało mieć swoją scenę, własny teatr, ale brakowało kadry do programowania repertuaru. Teatry szybko stały się ciężarem, sale świeciły pustkami. W Tianjinie również zbudowano wielką salę i to była dla mnie ogromna szansa. Nie chciałem komercji, postawiłem na ambitną sztukę.

I to była dobra strategia? Kultura współgra w chińskim systemie z biznesem i polityką?

– Jeśli chodzi o politykę, w każdym systemie jest miejsce na pokazywanie ważnych dzieł. Nawet to, co było niemożliwe jeszcze 20, 30 lat temu, np. prezentowanie sztuki związanej z seksualnością, teraz jest już na porządku dziennym. W muzyce klasycznej, teatrze czy tańcu nie ma nic do cenzurowania, rząd jest otwarty nawet na problematyczne kwestie dotyczące religii.

A ekonomia? Tu jest problem. Chiński rząd przeznacza spore pieniądze na kulturę, ale nie zawsze są one efektywnie inwestowane. Przez 3 lata zarządzania sceną wydawałem więcej niż zarabiałem, bo jakość kosztuje. Zapraszaliśmy m.in. orkiestry z Filadelfii, Chicago, Drezna, staramy się uchwycić najnowsze trendy i zjawiska w światowej kulturze. Małym zespołem robimy bardzo dużo, na szczęście nasze wysiłki są zauważane. Jesteśmy świetnie oceniani. Widzowie przyjeżdżają do nas z całych Chin.

 

grudzień 2015

Inne media

WYCINKA HOLZFÄLLEN
Adam Hájek RECENZE: Poláci pět hodin šikanovali diváky. A Češi jim tleskali
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Pilznie
Recenzje
Mariusz Cisowski Wycinka Holzfällen w Teatrze Polskim Recenzje
Jean-Marie Gavalda Fascynująca stypa
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Awinionie
RecenzjeWydarzenia
Fabienne Darge Lupa ożywia potwory Bernharda
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Awinionie
RecenzjeWydarzenia
Marie-José Sirach Lupa sublimuje złość Thomasa Bernharda
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Awinionie
RecenzjeWydarzenia
Vaucluse Matin "Wycinka" Krystiana Lupy wyznacza wielkie wydarzenie Festiwalu
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Awinionie
RecenzjeWydarzenia
Agence France Presse Mondiales Wielki mistrz teatru polskiego Krystian Lupa zachwyca Awinion
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Awinionie
RecenzjeWydarzenia
Armelle Héliot Krystian Lupa: najczystszy Thomas Bernhard
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Awinionie
RecenzjeWydarzenia
Hughes Le Tanneur Lupa w krok za Thomasem Bernhardem
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Awinionie
RecenzjeWydarzenia
Hughes Le Tanneur Relacja mediumiczna
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Awinionie
EsejeWydarzenia
Armelle Héliot Awinion: nadzwyczajny teatr w wykonaniu Krystiana Lupy i jego aktorów
Wydarzenie: Wycinka Holzfällen w Awinionie
RecenzjeWydarzenia
SPECTRIBE WYCINKA HOLZFÄLLEN - oficjalny trailer Wideo
Tomasz Miłkowski WYCINKA
Wydarzenie: Pierwsza odsłona Dziadów i Wycinka Holzfällen na Warszawskich Spotkaniach Teatralnych 2015
RecenzjeWydarzenia
Karol Płatek Te chwile. O arcydziele
Wydarzenie: Pierwsza odsłona Dziadów i Wycinka Holzfällen na Warszawskich Spotkaniach Teatralnych 2015
RecenzjeWydarzenia
Agnieszka Górnicka Dziś wszyscy jesteśmy martwi
Wydarzenie: Pierwsza odsłona Dziadów i Wycinka Holzfällen na Warszawskich Spotkaniach Teatralnych 2015
RecenzjeWydarzenia
Teatr Powszechny w Łodzi Dyskusja o kondycji artysty
Wydarzenie: Dyrektor Mieszkowski i Krystian Lupa w łódzkiej dyskusji o kondycji współczesnego twórcy
Wideo
Tomasz Fryzeł Teatr, który się obnaża Recenzje
Marcin Kościelniak Skorumpowane talenty
Wydarzenie: Dwa nasze przedstawienia w konkursie Boskiej Komedii w Krakowie
RecenzjeWydarzenia
Mike Urbaniak Wycięci w pień Recenzje
Łukasz Maciejewski Arcydzieło Recenzje
Jacek Wakar Łupiny Recenzje
Witold Mrozek Bernhard znaczy triumf Recenzje
Katarzyna Kaczorowska Konwenans, fałsz i my Recenzje
Mirosław Kocur Szlachetny recycling Recenzje
Dagmara Chojnacka Recenzja Wycinki Holzfällen w Radiu Wrocław AudioRecenzje
Grzegorz Chojnowski Koncert i show Recenzje
Magda Piekarska Między miłością a pogardą Recenzje
Małgorzata Matuszewska Na świecie nic by się nie działo bez utopii Zapowiedzi
Magda Piekarska Krystian Lupa obnaża artystów RozmowyZapowiedzi
PAP Wrocław. "Wycinka" w reż. Krystiana Lupy w Polskim Zapowiedzi
Grzegorz Chojnowski Krystian Lupa i jego WYCINKA (Wywiad), cz. 1 AudioRozmowyZapowiedzi
Grzegorz Chojnowski Krystian Lupa i jego WYCINKA (Wywiad), cz. 2 AudioRozmowyZapowiedzi
Karolina Kijek Według Lupy Zapowiedzi
Anna Legierska Polski teatr podbija Chiny
Wydarzenie:
Rozmowy
Katarzyna Niedurny Dźwięk migawki Rozmowy
Jolanta Kowalska Dotknąć skrywanego Rozmowy